Thay ống kính, đổi góc nhìn
THAY ỐNG KÍNH, ĐỔI GÓC NHÌN
Năm 2018, Bảo tàng Phụ nữ Nam Bộ tổ chức trưng bày khoảng 50 bức ảnh nghệ thuật của các tác giả trong nước được triển lãm tại lòng Đường Sách TPHCM (Q1). Đây là cuộc triển lãm các tác phẩm được lấy từ cuộc thi ảnh mang chủ đề “Bình đẳng giới trong gia đình qua ống kính”. Phần lớn các bức ảnh chuyển tải sâu sắc nội dung về gia đình, trong đó nam giới sẵn sàng chia sẻ việc nhà; vợ chồng cùng nhau nuôi dạy con cái, có trách nhiệm và quyền lợi ngang bằng nhau trong lao động, học tập, nghỉ ngơi, hưởng thụ văn hóa và tham gia các hoạt động xã hội; các thành viên trong gia đình yêu thương nhau; con cái được chăm sóc đầy đủ, hạnh phúc… Mỗi bức ảnh là một góc nhìn, thể hiện nét văn hóa truyền thống nhưng vẫn hiện đại, năng động và ẩn chứa những giá trị cốt lõi của đạo lý Việt Nam. Niềm hạnh phúc dường như là điều các tác giả theo đuổi để có được những bức ảnh tâm huyết. Vì thế dễ bắt gặp những tấm ảnh ghi lại khoảnh khắc vợ chồng bên nhau, khi còn trẻ cùng làm việc, chăm con và về già gắn bó khăng khít. Có thể tìm thấy trong loạt ảnh triển lãm này vài ba bức cùng tên “Hạnh phúc tuổi già”, diễn tả sự gần gũi thân thương của các đôi vợ chồng dù tóc đã bạc, da đã nhăn…
Ngày nay, thế giới nói chung, Việt Nam nói riêng không ngừng thúc đẩy bình đẳng giới và đã đạt được những thay đổi nhất định. Bình đẳng giới không bao giờ là “chống lại” một giới tính nào đó mà là chống lại những khuôn mẫu, những định kiến về giới còn tồn tại trong xã hội, nhằm giải phóng con người, cho họ những quyền lợi mà họ xứng đáng được hưởng. Bạn vừa ăn no không có nghĩa là nạn đói đã được xóa sổ. Nhiều số liệu thống kê cho thấy bất bình đẳng giới còn tồn tại ở nhiều nơi trên thế giới, đơn cử như ở Việt Nam do tâm lí trọng nam khinh nữ, tỷ số giới tính khi sinh năm 2021 vẫn ở mức cao, khoảng 111,5 bé trai trên 100 bé gái.
Những khuôn mẫu, định kiến ngầm vẫn luôn tồn tại trong xã hội. Đàn ông phải là trụ cột gia đình, phụ nữ không hợp với những ngành kĩ thuật, con trai không được khóc, không được “yếu mềm” là những khuôn mẫu khá phổ biến. Những thứ khó có thể thống kê như suy nghĩ, niềm tin nhưng vẫn đang đặt ra những giới hạn, những tiêu chuẩn kép cho cả nam và nữ, những suy nghĩ đó cần được thay đổi và chắc chắn để đạt đến bình đẳng giới còn cần tiếp tục đi một chặng đường dài.
Một bạn nữ muốn ở nhà làm nội trợ, làm mẹ, làm vợ, chăm sóc con cái, sẽ không mâu thuẫn với các phong trào nữ quyền nếu như bạn ấy hoàn toàn muốn như vậy và không bị ép buộc hoặc gây áp lực bởi gia đình và xã hội. Điều đó chỉ có vấn đề khi bạn ấy bị tước đoạt những cơ hội học hành hay làm việc chỉ vì giới tính của mình. Đấu tranh cho bình đẳng giới là đấu tranh cho quyền tự do lựa chọn của mỗi người. Hơn nữa, khó có thể nói việc nào là phù hợp với phái nam hơn, việc nào là phù hợp với phái nữ hơn. Bản chất sinh học giữa nam và nữ có nhiều khác biệt. Tuy nhiên, có hai điểm cần lưu ý đó là: bình đẳng giới không chối bỏ sự khác biệt giữa các giới tính. Bình đẳng giới chỉ làm việc để với tất cả những sự khác biệt, đều được đối xử công bằng, có cơ hội tiếp cận và sử dụng nguồn lực như nhau. Nhiều người vẫn luôn nghĩ đàn ông và phụ nữ khác nhau hoàn toàn về tâm sinh lí. Đàn ông mạnh mẽ, quyết đoán, không thích tán chuyện; phụ nữ mau nước mắt, giàu cảm xúc, tỉ mỉ, thích túm năm tụm ba… Tuy nhiên điều này không do bản chất của nam và nữ mà chủ yếu là do môi trường sống, niềm tin và khuôn mẫu trong xã hội.
Thông điệp quan trọng cuối bài viết mà chúng tôi muốn truyền tải đó là: mỗi người sau khi có thêm những góc nhìn khác về bình đẳng giới sẽ thiết lập đuợc các mối quan hệ tốt trên cơ sở của sự hiểu biết và tình yêu thương, tôn trọng lẫn nhau, đó là con đường hạnh phúc, mục tiêu sau cùng của cuộc sống./.
Phòng Tổ chức cán bộ
(Tổng hợp từ: Tổ chức thúc đẩy BĐG Việt Nam)