Sở Giáo dục và Đào tạo

Trong các năm qua, Sở giáo dục và Đào tạo (GDĐT) Lạng Sơn luôn quan tâm công tác giáo dục chính trị, tư tưởng, đạo đức, lối sống cho thế hệ trẻ; xây dựng môi trường giáo dục văn minh; đảm bảo an ninh, an toàn trường học. Các hoạt động giáo dục, các cuộc vận động, phong trào thi đua đã tạo môi trường lành mạnh để thế hệ trẻ học tập, rèn luyện, trưởng thành, từng bước hoàn thiện nhân cách. Tuy nhiên, học sinh nói chung mà đặc biệt là các em ở lứa tuổi trung học cơ sở (THCS), trung học phổ thông (THPT) đang ở độ tuổi vị thành niên, giai đoạn phát triển mạnh về thể chất và tâm sinh lý. Ở độ tuổi này các em muốn khám phá, muốn khẳng định mình, muốn được mọi người thừa nhận là người lớn. Do còn thiếu kinh nghiệm sống, hiểu biết xã hội chưa nhiều, nhận thức còn có lúc lệch lạc nên các em dễ mắc sai lầm, dễ bị các đối tượng xấu lôi kéo tham gia các hoạt động thiếu lành mạnh hoặc mắc vào các tệ nạn xã hội dẫn tới vi phạm pháp luật. Cùng với sự phát triển của internet và mạng xã hội nên còn có hiện tượng học sinh (HS) vi phạm các quy định về sử dụng mạng xã hội như theo dõi, bình luận (comment) các hành vi thiếu văn minh, đưa thông tin chưa được kiểm chứng lên mạng, xúc phạm nhau trong các hội nhóm dẫn đến va chạm đánh nhau, quay video bạn học đánh nhau đưa lên mạng. Mặt khác, đối với trẻ em mẫu giáo, mầm non, học sinh tiểu học, ở độ tuổi rất non nớt nên các em là đối tượng dễ bị tổn thương cả về thể chất và tinh thần; nếu không có những giải pháp bảo đảm an toàn cho các em sẽ có nguy cơ để lại hậu quả khó lường nếu các sự việc không may xảy ra.Để phòng ngừa, ngăn chặn, xử lý kịp thời các các hiện tượng gây mất an ninh an toàn trường học, từ đó xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, văn minh, trong các năm học gần đây Sở GDĐT Lạng Sơn triển khai đồng bộ nhiều giải pháp đảm bảo an ninh an toàn trường học và mang lại hiệu quả thiết thực.1. Công tác tham mưu ban hành văn bảnSở GDĐT tham mưu UBND tỉnh ban hành kịp thời các văn bản để chỉ đạo, triển khai thực hiện Kết luận của Ban bí thư, Quyết định của Thủ tướng chính phủ về công tác bảo đảm trật tự, an toàn giao thông; giáo dục lý tưởng, đạo đức, lối sống cho HS, SV; xây dựng văn hoá học đường (Kế hoạch số 59/KH-UBND ngày 22/3/2022 của UBND tỉnh triển khai công tác tuyên truyền, giáo dục an toàn giao thông trong trường học năm 2022; Kế hoạch số 78/KH-UBND ngày 08/4/2022 về việc triển khai thực hiện Chương trình Tăng cường giáo dục lý tưởng cách mạng, đạo đức, lối sống và khơi dậy khát vọng cống hiến cho thanh niên, thiếu niên, nhi đồng tỉnh Lạng Sơn giai đoạn 2021 - 2030; Kế hoạch số 29/KH-UBND ngày 08/2/2023 thực hiện Chỉ thị số 08/CT-TTg ngày 01/6/2022 của Thủ tướng Chính phủ về việc tăng cường triển khai công tác xây dựng văn hoá học đường trên địa bàn tỉnh Lạng Sơn…). Trên cơ sở hệ thống văn bản hướng dẫn của cấp trên, Sở GDĐT Lạng Sơn ban hành hệ thống văn bản chỉ đạo hướng dẫn các đơn vị thực hiện công tác giáo dục chính trị, tư tưởng, đảm bảo an ninh an toàn trường học (Công văn số 3233/SGDĐT-GDTXCN ngày 27/10/2022 hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ giáo dục chính trị và công tác học sinh, sinh viên năm học 2022 – 2023; Kế hoạch số 1535/KH-SGDĐT ngày 30/5/2022 về thực hiện Chương trình Tăng cường giáo dục lý tưởng cách mạng, đạo đức, lối sống và khơi dậy khát vọng cống hiến cho thanh niên, thiếu niên, nhi đồng giai đoạn 2021 - 2030 trong ngành GDĐT; Kế hoạch số 387/SGDĐT-GDTXCN ngày 14/2/2023 triển khai thực hiện Chỉ thị số 08/CT-TTg ngày 01/6/2022 của Thủ tướng Chính phủ và các văn bản hướng dẫn, triển khai công tác đảm bảo an toàn giao thông, phòng chống ma tuý, phòng chống pháo nổ, phòng chống tai nạn thương tích, phòng chống mua bán người…).Tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luậtHằng năm, Sở GDĐT phối hợp với công an tỉnh tổ chức một số buổi tuyên truyền điểm về công tác đảm bảo an toàn giao thông, phòng chống ma tuý, kết nối trực tuyến điểm cầu chính đến các phòng GDĐT, các cơ sở giáo dục trực thuộc với hàng nghìn lượt giáo viên (GV), học sinh (HS) tham dự. Các cơ sở giáo dục phối hợp với công an, toà án tại địa phương tổ chức các phiên toà giả định, các buổi phổ biến giáo dục pháp luật, trong đó chú trọng phổ biến về Luật giao thông đường bộ, kỹ năng tham gia giao thông an toàn, công tác phòng chống ma tuý, phòng chống pháo nổ, phòng chống xâm hại, bạo lực học đường. Thực hiện phổ biến giáo dục pháp luật lồng ghép trong một số tiết học chính khoá; thông qua các giờ sinh hoạt lớp, giờ chào cờ thứ 2 đầu tuần, qua việc tổ chức các cuộc thi tìm hiểu, sân khấu hoá, lồng ghép trong các buổi ngoại khoá, hoạt động trải nghiệm… Hướng dẫn HSSV kỹ năng khai thác kho dữ liệu, học liệu số, nền tảng xã hội; cung cấp các video clip hướng dẫn kỹ năng tham gia giao thông an toàn, kỹ năng phòng chống đuối nước, tai nạn thương tích cho HS, SV. Trường THPT Tràng Định tổ chức phổ biến giáo dục pháp luật3. Nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ phụ trách công tác học sinh, sinh viênSở GDĐT chỉ đạo Phòng GDĐT, các cơ sở giáo dục lựa chọn đội ngũ CBQL, GV phụ trách công tác giáo dục chính trị và công tác HSSV, đảm bảo an ninh an toàn trường học là những cán bộ quản lý (CBQL), GV, nhân viên (NV) có năng lực, sở trường, tâm huyết, trách nhiệm cao với công việc. Tạo điều kiện để đội ngũ CBQL, GV, NV tham gia đầy đủ các đợt tập huấn, bồi dưỡng nâng cao năng lực chuyên môn, nghiệp vụ do các cấp tổ chức. Phối hợp với các phòng chuyên môn Công an tỉnh tổ chức tập huấn cho CBQL, GV cốt cán về các chuyên đề đảm bảo an ninh an toàn trường học, kỹ năng tương tác an toàn, văn minh trê môi trường mạng. Trang bị đầy đủ các tài liệu, các hướng dẫn về lĩnh vực giáo dục chính trị và công tác HSSV cho các cơ sở giáo dục. 4. Theo dõi, nắm bắt tình hình chính trị, tư tưởng của học sinh, sinh viên CBQL Sở GDĐT, Phòng GDĐT và các cơ sở giáo dục thường xuyên theo dõi, nắm bắt tình hình chính trị, tư tưởng, tâm tư, nguyện vọng của HSSV trên môi trường mạng thông qua việc quản lý, điều hành các Fanpage, nhóm Facebook, Zalo…. của trường, lớp, nhóm HSSV. Định kỳ tổ chức hoạt động đối thoại giữa lãnh đạo nhà trường, đoàn thanh niên với HSSV. Thông qua lực lượng cộng tác viên an ninh, đội ngũ cán bộ lớp, đoàn thanh niên, giáo viên chủ nhiệm... để nắm bắt tình hình và tìm hiểu, tư vấn, hỗ trợ HSSV khi các em có khó khăn, vướng mắc trong cuộc sống, học tập.Kịp thời cập nhật, khai thác thông tin công tác giáo dục chính trị và công tác HSSV trên Cổng Thông tin điện tử của Bộ GDĐT, Facebook, Trang Fanpages chính thức của Vụ Giáo dục Chính trị và Công tác HSSV. Phổ biến, hướng dẫn cho GV, HSSV địa chỉ, cách khai thác hiệu quả nguồn tài liệu từ Bộ GDĐT cung cấp. Các địa chỉ cụ thể:Cổng thông tin điện tử: http://www.moet.gov.vn Facebook, trang Fanpages: https://www.facebook.com/vugdcthssv và https://www.facebook.com/cthssvvn/Tài liệu hỗ trợ tâm lý học sinh, sinh viên được đăng tải tại đường link: https://drive.google.com/drive/folders/1nViQHsKPxwEA49KjoNRZkmTwW2724zyG5. Triển khai xây dựng “Trường học hạnh phúc”; công tác phòng chống tai nạn thương tíchSở GDĐT phát động, triển khai phong trào xây dựng “Trường học hạnh phúc” trong 100% các cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông, giáo dục thường xuyên gắn với việc thực hiện Bộ Quy tắc ứng xử thực hiện trong cơ sở giáo dục theo quy định tại Thông tư số 06/2019/TT-BGDĐT ngày 12/4/2019 của Bộ trưởng Bộ GDĐT ban hành quy định Quy tắc ứng xử trong cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông và giáo dục thường xuyên. Qua đó tạo môi trường giáo dục xanh, sạch, đẹp, an toàn, văn minh, ở đó mỗi học sinh, giáo viên luôn được quan tâm, yêu thương, tôn trọng, phát huy tối đa năng lực bản thân. Kết quả xếp loại Trường học hạnh phúc đối với các cơ sở giáo dục năm học 2022 - 2023: Tốt 454/670 (67,76%); Khá 209/664 (31,19%); Trung bình 6/670 (0,90%). Chỉ đạo các nhà trường thành lập, duy trì hiệu quả hoạt động của các câu lạc bộ theo sở thích, tài năng; đẩy mạnh phong trào văn nghệ, thể dục, thể thao, tạo sân chơi bổ ích, lành mạnh cho GV, NV, HS. Năm 2022 tổ chức thành công giải Bơi, giải Bóng đá nam học sinh THPT, giải bóng đá Thiếu niên, Nhi đồng, giải Bóng chuyền hơi công chức, viên chức, người lao động ngành GDĐT; tổ chức thành công Đại hội TDTT ngành GDĐT lần thứ IX có 10 môn thi đấu (Quần vợt, Việt dã, Cờ vua, Cờ tướng, Bắn nỏ, Cầu lông, Quần vợt, Kéo co, Đẩy gậy, Điền kinh) với hơn 1800 vận động viên tham gia; trao 479 huy chương cho các vận động viên đạt thành tích cao. Tham gia Đại hội Thể dục thể thao tỉnh Lạng Sơn lần thứ IX năm 2022, Đoàn vận động viên Ngành GDĐT xếp hạng nhất toàn đoàn.Trường THCS Hoàng Văn Thụ tổ chức giải bơi cho học sinhTrải nghiệm làm Lính cứu hoả (Trường MN Hoàng Văn Thụ - TP Lạng SơnTham gia đầy đủ các cuộc thi, hội thi thể thao do Bộ GDĐT tổ chức. Năm 2022, đạt 02 huy chương đồng tại giải Bơi; 02 huy chương vàng, 03 huy chương đồng tại giải Điền kinh; 01 huy chương vàng, 03 huy chương bạc, 07 huy chương đồng tại giải thể thao học sinh phổ thông toàn quốc; 01 huy chương bạc, 02 huy chương đồng tại Hội thao Người giáo viên Nhân dân toàn quốc do Bộ GDĐT tổ chức. Năm 2023 tại giải thể thao học sinh phổ thông toàn quốc do Bộ GDĐT tổ chức đạt 02 huy chương vàng, 02 huy chương bạc, 02 huy chương đồng môn Bơi (tăng 04 huy chương so với năm 2022), môn Vovinam đạt 01 huy chương vàng, 02 huy chương bạc, 01 huy chương đồng và môn Điền kinh đạt 06 huy chương vàng, 05 huy chương đồng (tăng 06 huy chương so với năm 2022).Để đảm bảo công tác an toàn trường học, Sở GDĐT chỉ đạo phòng GDĐT, các cơ sở Giáo dục mầm non (GDMN) thực hiện rà soát, kiểm tra cơ sở vật chất, trang thiết bị, đồ dùng, đồ chơi so với các tiêu chí tại Thông tư số 45/2021/TT-BGDĐT ngày 31/12/2021 của Bộ trưởng Bộ GDĐT quy định về xây dựng trường học an toàn, phòng tránh tai nạn thương tích cho trẻ trong cơ sở GDMN để có biện pháp khắc phục những yếu tố gây nguy cơ mất an toàn cho trẻ ngay từ đầu năm học; thực hiện giáo dục kiến thức, kĩ năng về phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ tại các cơ sở GDMN[1]; thực hiện hiệu quả bộ quy tắc ứng xử theo quy định[2]; bảo đảm an toàn tuyệt đối về thể chất và tinh thần cho trẻ em. Tổ chức các lớp tập huấn, bồi dưỡng nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên trong công tác đảm bảo an toàn, phòng chống bạo lực học đường, tổ chức ăn bán trú, giáo dục an toàn giao thông, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ. Năm học 2022 – 2023, 100% trẻ em đến trường, lớp được đảm bảo an toàn về cả thể chất và tinh thần. Có 232/232 (100%) cơ sở GDMN đủ điều kiện trường học an toàn theo Thông tư số 45/2019/TT-BGDĐT.6. Công tác tư vấn tâm lý và công tác xã hội trong trường họcTiếp tục thực hiện Thông tư số 31/2017/TT-BGDĐT ngày 18/12/2017 của Bộ GDĐT hướng dẫn thực hiện công tác tư vấn tâm lý cho học sinh trong trường phổ thông và Thông tư số 33/2018/TT-BGDĐT ngày 18/12/2017 của Bộ GDĐT về công tác xã hội trong trường học. Chú trọng công tác đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ CBQL, GV phụ trách công tác tư vấn tâm lý trong các cơ sở giáo dục. Phối hợp với trường Đại học sư phạm Hà Nội tổ chức bồi dưỡng, cấp chứng chỉ tư vấn tâm lý cho trên 700 CBQL, GV, đảm bảo mỗi trường phổ thông có tối thiểu 01 CBQL hoặc giáo viên tham gia lớp bồi dưỡng. 100% trường phổ thông thành lập tổ tư vấn tâm lý, có phòng hoặc góc tư vấn tâm lý. Tổ tư vấn tâm lý học đường, Đoàn thanh niên, Hội đồng giáo viên chủ nhiệm phát hiện kịp thời các nguy cơ trong và ngoài cơ sở giáo dục có ảnh hưởng tiêu cực đến người học: người học bị đe doạ, xâm hại (trực tiếp hoặc qua mạng); có lời nói, hành vi phản cảm, bạo lực (trực tiếp hoặc qua mạng), vi phạm Bộ quy tắc ứng xử trên môi trường mạng, học sinh có hoàn cảnh khó khăn, học sinh bị bỏ rơi … từ đó có các biện pháp phòng ngừa, hỗ trợ, can thiệp, xử lý kịp thời để các em học sinh yên tâm học tập. Tổ chức bồi dưỡng cho CBQL, GV làm công tác tư vấn tâm lý7. Công tác phối hợp giữa nhà trường, gia đình và xã hộiPhối hợp chặt chẽ giữa ngành GDĐT với các cơ quan, tổ chức, đoàn thể, chính quyền địa phương trong công tác quản lý, giáo dục HSSV. Hằng năm ngành GDĐT, Tỉnh đoàn Lạng Sơn ban hành kế hoạch liên ngành trong công tác tổ chức các hoạt động và quản lý, giáo dục thanh thiếu niên, nhi đồng. Tiếp tục thực hiện hiệu quả Kế hoạch số 02/KH-CAT-SGDĐT và Quy chế phối hợp số 03/QCPH-CAT-SGDĐT ngày 13/01/2016 giữa Sở GDĐT và Công an tỉnh phối hợp triển khai thực hiện Thông tư liên tịch số 06/2015/TTLT/BCA-BGDĐT về thực hiện nhiệm vụ bảo vệ an ninh quốc gia và đảm bảo trật tự, an toàn xã hội, đấu tranh phòng, chống tội phạm, vi phạm pháp luật khác trong ngành Giáo dục trên địa bàn tỉnh Lạng Sơn nhằm đảm bảo công tác an ninh an toàn trường học. Phối hợp chặt chẽ với lực lượng an ninh mạng để xử lý kịp thời các tình huống liên quan đến an ninh an toàn trên môi trường mạng có liên quan đến HSSV. Tháng 4/2023, tiếp tục xây dựng kế hoạch phối hợp giữa Công an tỉnh và Sở GDĐT về tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật về trật tự, an toàn giao thông trong các cơ sở giáo dục trên địa bàn tỉnh Lạng Sơn giai đoạn 2022 – 2025.Thượng tá Hoàng Gia Định - Trưởng phòng PA05 Công an tỉnh báo cáo chuyên đề tại Lớp bồi dưỡng, tập huấn về công tác an ninh an toàn trên không gian mạng Việc giáo dục chính trị tư tưởng, đạo đức, lối sống, ý thức chấp hành pháp luật cho cán bộ, giáo viên, nhân viên, học sinh, sinh viên là nhiệm vụ quan trọng để xây dựng môi trường giáo dục lành mạnh, văn minh, không có bạo lực học đường, hạn chế tối đa tai nạn, thương tích, để thầy và trò đều cảm thấy “mỗi ngày đến trường là một ngày vui”. Bằng những giải pháp trên đây Sở GDĐT Lạng Sơn đã triển khai hiệu quả công tác đảm bảo an ninh an toàn trường học, qua đó góp phần nâng cao chất lượng giáo dục, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn đổi mới căn bản toàn diện GDĐT hiện nay./. [1]Thông tư số 06/2022/TT-BGDĐT ngày 11/05/2022 của Bộ Giáo dục và Đào tạo hướng dẫn trang bị kiến thức, kỹ năng về phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ cho học sinh, sinh viên trong các cơ sở giáo dục.[2]Thông tư số 06/2019/TT –BGDĐT ngày 12/4/2029 của Bộ GDĐT Quy định quy tắc ứng xử trong cơ sở giáo dục mầm non,cơ sở giáo dục phổ thông, cơ sở giáo dục thường xuyên.